Yükleniyor ..

Fobi Nedir ?

1 yıl önce 3130 Görüntülenme 4 dk okuma süresi
Fobi Nedir ?

Fobi bir nesne veya olaya karşı mantıksızca geliştirilmiş korkudur.

Bu korkuyu yaşayan insanlar korkunun nedenini düşünmeden yaşamaktadır. “Fobi” kelimesi, Yunanca Phobos kelimesinden gelir. Phobos, Yunan mitolojisinde dehşet tanrısıdır.

Fobi toplumumuzda çok yoğun görülmektedir. Ancak toplumuzda bu mevzuda hastane ve kliniklere müracaat payı azdır. Fobisi olan insanlara fobik diyoruz.Toplumuzda fobik sayısı yüksek bulunmasına rağmen insanlarımız bunun normal bir kişilik niteliği bulunduğunu düşünmekte ve tedaviye başvurmaktadır. Kadınlarda erkeklere oranla iki buçuk kat daha fazla görüldüğü saptanmıştır.

Fobinin nedenleri farklı kuramcılar tarafından değişik şekillerde açıklanmaya çalışılmıştır.Bazı kuramcılar ırsi üzerinde durmakta, kimisi çocukken yaşanmış olan vehamet ve baskıların deplase edildiği üstünde durmaktadır.

Fobiler anksiyete ve panik atağa neden olabilmekte. Korku yaratan vaka veya nesne ile karşılaşıldığında fobik anksiyete ve ürkü hücum yaşar. Bu deneyim sırasında ortaya çıkan belirtilerin bazıları şunlardır:

1.Çarpıntı

2.Yüz kızarması

3.Yüzde kaşınma ve yanma hissi

4.Titreme

5.Terleme

6.Bulanık görme

7.Nefes darlığı

8.Ağız kuruluğu

9.Yutkunma güçlüğü

10.Mide bulantısı

11.Bayılma vb.

Fobilerin tedavisinde en etken yaklaşım akılcı romantik terapi ve davranışçı terapinin birlikte kullanılmasıdır. Ancak unutulmamalıdır ki her hastanın tedavisi ve tedavi süreci kendine özeldir. Çünkü fobinin gelişim hikayesi ve bu hikayedeki kodlar hastaya özeldir. Mesele fobiklerle çalışan bir danışman dizgesel duyarsızlaştırma, sokratik sorgulama ve özgür çağrışımı bir arada kullanan bir haber alma yapısı oluşturabilir. Fobikten özgür çağrışım ile fobiyi yarat nesne veya vaka ile ilgili düşünceleri alınır. Sokratik sorulama ile sorguya doğal olarak tutulur ve sistematik duyarsızlaştırma ile fobik fobi yaratanla karşı karşıya getirilir. Küçük yaşlarda tedavi yapıldığı taktirde son derece başarı göstermiş ve kalıcı sonuçlar alınır, erişkinlikte ise kısa çağda olmasa da kesin olan hastalarda başarı payı yine yüksektir. Bu yöntemlere ayrıca antidepresanlar,

Endişe giderici ilaçlar, yürek ritmini düzenleyen ve bununla birlikte da kaygı durdurucu şekilde etki eden ilaçlar kullanılabilir. Tedavi edilmeyen fobilerin seyrinde zaman zaman dalgalnmalar olabilmektedir. Çocukluk çağı ve erken buluğluk döneminde süregelen fobilerde düzelme ve kaybolma payı yüksektir. Belirtilerin başlamasından beş yıl sonra olguların ortalama yarısı belirtisiz olabilmekte. Ergenlik ve yetişkinli döneminde ortaya çıkan fobilerin ise düzelme ihtimali daha azdır.

Fobiler umumi yapıları itibari ile 2 başlık altında toplanır. Basit fobi ve karmaşık fobi.

BASİT FOBİ:

Bu tür fobide fobi yaratan vaziyet yada nesne net bir halde bilinmektedir. Yükseklik fobisi gibi.

KARMAŞIK FOBİ:

Karmaşık bir yapısı olan fobik olan bireyi bir değil birden oldukca uyarıcının tıpkı anda etkilediği fobi türüdür. Sosyal fobi karmaşık bir fobidir.Birey hem çevrenin kendini gözlemesinden hem yanlış yapma korkusundan hemde alaya alınma endişeninden hatıra anda etkileyene bilir. Danışman arkadaşlarımızın fobiklerle yapmış olduğu çalışmalarda öncelikle fobiğin fobisinin türünü belirlemesi mühim bir şeydir. Çünkü bu hastaya uygulayacağımız tedavi programının iskeletini ortaya çıkarır. Peki bu iki tür ayrımı nasıl olur;

· Basit fobide birey özel bir hale fobi geliştirdiği için günlük yaşam için bu vaziyet ile karşılaşmadığı sürece bir sorun yaşamaz ancak karmaşa fobide ise günlük hayatta sıkıntılar çıkar. Çünkü fobiğin ne zaman hangi uyarıcıdan etkileneceği belirgin olmamakta.

· Basit fobi rahatlıkla ifade edilip tedavi edilebilinirken karmaşa fobinin tedavisi zor olsa gerek.

Fobiler bilhassa insan hayatını kısıtladığı zaman çekilmez bir durum alabilir. Unutmayalımki kesin bir tedavi programı ile fobiler tedavi edilebilmekte rahatsızlıklardır ve asla bir kişilik ayrıcalığı değildir. Mesele kanatlı hayvanlara karşı fobi geliştirmiş bir çocuk dışarıda gezerken bile devamlı tedirgin olur ve bu durum mutlak tedavi edilmelidir. A’dan Z’ye fobiler rehberi kısmında kişilerin geliştirdiği ve geliştirbileceği fobileri bulacaksınız ancak toplumla daha yaygın şekilde görülen fobiler ise;

EN YAYGIN FOBİ ÇEŞİTLERİ:

1· Akrofobi: yükseklik korkusu

2· Agorafobi: aleni piyasa

3· Klostrofobi: kapalı yer

4· Kinofobi: köpek

5· Payrofobi: ateş

6· Zoofobi:hayvan

7· Antrofobi: insan

8· Akuafobi: su

9· Astrofobi: şimsek

10· Mizofobi: kir, bulaşıcılık

11· Ofidofobi: yılan

Paylaş Paylaş
Yazar
Hayata dair

Sağlıklı Yaşam

Yorumlar


Hiç yorum bulunmamakta.

Facebook Yorumları